Home Thema's Onderwijsinnovatie Succesvolle onderwijsvernieuwing dankzij het voortouw van docenten
Onderwijsinnovatie

Succesvolle onderwijsvernieuwing dankzij het voortouw van docenten

Succesvolle onderwijsvernieuwing dankzij het voortouw van docenten
Achtergrond

Zowel de Juridische School Avans-Fontys en de Hogeschool van Amsterdam als de ict-opleiding van de Hogeschool Utrecht schakelden in het verleden over naar de HILL-methode (High Impact Learning that Lasts). Daarbij leren studenten door te werken aan echte opdrachten uit de beroepspraktijk en doen ze zelfstandig de kennis op die ze nodig hebben. Docenten spelen een coachende rol. De aanpak mislukte faliekant in de eerste twee gevallen, maar werd in Utrecht een succes.

Succesvolle onderwijsvernieuwing

Dat de onderwijsvernieuwing bij de ict-opleiding op de Hogeschool van Utrecht wel succesvol was, komt volgens een artikel van Yvonne van de Meent in het Onderwijsblad omdat daar docenten het voortouw namen.  Initiatiefnemer Gert van Hardeveld van Hogeschool Utrecht noemt de aanpak ‘open leren’. Hij ziet nog een succesfactor: de kleinschalige, bottom-up aanpak. “We hebben het open onderwijs samen ontwikkeld, in een klein team van vier docenten. We hebben geëxperimenteerd en daarvan geleerd.”

De aanpak heeft inmiddels eerste resultaten opgeleverd. Zo is de ict-opleiding in de tevredenheidsranglijstjes aan een opmars begonnen. Voor 2019 bungelde ‘Utrecht’ steevast onderaan, in 2023 eindigde de opleiding bij de nationale studentenenquête op een gedeelde derde plaats. Het succes werd in 2021 ook bekroond met de tweede prijs bij de Hogeronderwijspremie, de grote innovatieprijs die de minister van Onderwijs jaarlijks uitreikt.

Van Hardeveld snapt dat er weerstand is bij docenten, omdat ‘open leren’ een andere aanpak vraagt. “Hbo-docenten zijn meestal binnengehaald als expert en willen hun kennis overdragen. Ze werken vrij autonoom. Ze geven een paar lessen op een dag en gaan daarna naar huis om hun lessen voor de volgende dag voor te bereiden. Bij ons staan docenten de hele dag op de vloer, ze staan de hele dag ‘aan’. Ze kijken wat studenten nodig hebben en werken aan hun persoonlijke ontwikkeling.”

Toch verwacht hij dat de transitie doorgaat: het is volgens Van Hardeveld wat het beroepenveld wil en wat de studenten nodig hebben.

Tips om transitie naar ‘open leren’ aan te pakken

Hij heeft een aantal tips voor andere hbo’s om de transitie naar ‘open leren’ succesvol aan te pakken:

  • Doe het niet met een big bang.
  • Rol het niet over alle opleidingen uit, want het werkt niet overal.
  • Ontwikkel als opleiding je eigen versie.
  • Neem er de tijd voor.
Weerstand bij Juridische Hogeschool Avans-Fontys

De Juridische Hogeschool Avans Fontys met vestigingen in Tilburg en Den Bosch schafte twee jaar geleden hoorcolleges en tentamens af. De invoering werd een faliekante mislukking:

  • Er kwam forse weerstand bij studenten en docenten.
  • De vestigingen Tilburg en Den Bosch eindigden onderaan in de nationale studentenenquête.
  • Docenten verlieten de opleiding, studenten startten een petitie waarin ze meer les eisten.  

Inmiddels is er het nodige veranderd:

  • Voor eerstejaars staan er weer werkcolleges op het programma.
  • Het aantal contacturen in de propedeuse is bijna verdubbeld. 
  • De groepsgrootte bij praktijkopdrachten is gehalveerd.
  • Elke student heeft individuele coachingsgesprekken.
Commissie geeft klokkenluider Hogeschool van Amsterdam gelijk

Op de Hogeschool van Amsterdam trok een docent op de opleiding communicatie en creative business aan de bel. Hij vond dat door de invoering van de HILL-methode in september 2022 het onderwijs verkleuterde. Op hun beurt waren er studenten die er steviger tegenaan wilden en zagen dat ze met minimale inspanning hun studiepunten binnenhaalden. De onderzoekscommissie adviseerde om de studielast zo snel mogelijk in overeenstemming te brengen met de studiepunten die worden toegekend. Studenten die afgelopen studiejaar een kennisachterstand hebben opgelopen door het falende onderwijs, moeten worden gecompenseerd. Geïnterviewden kwamen ook al met oplossingen:

  • Een schoolsere aanpak met harde kennistoetsen.
  • Aanwezigheidsplicht.
  • Het uitbreiden van het aantal lesweken naar acht of negen.

Het college van bestuur van de HvA heeft de aanbevelingen van de commissie overgenomen, maar werkt nog aan de implementatie.

Bron: Onderwijsblad.

Delen:

Wil je op de hoogte blijven? Schrijf je nu in voor
de nieuwsbrief of registreer direct

Trending topics
Schaduw-ict, de IBP-uitdaging van ChatGPT
Stappenplan voor smartphonebeleid op school
Hoe betrek je als school ouders bij mediawijsheid?